Alman basını: Türkiye’nin tezli duruşunu kabul etmeliyiz

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Türkiye’nin Karadeniz’deki bölgesel nizamı şekillendirmede başarılı olduğunu, Doğu Akdeniz’de ise kendisine karşı kurulan planları bozabilecek gücü bulunduğunu kaydeden Alman basını, Batı tarafından baskı altına alınmak istenen Türkiye’nin telaşları ve çıkarları ele alındığı takdirde karmaşık jeopolitik ortamlarda bile bölgesel iş birliğinin mümkün olabileceğini yazdı.

TÜRKİYE’DEN KARADENİZ BAŞARISI

Türkiye’nin Karadeniz’de tüm kıyıdaş ülkelerle işleyen bir model kurmayı başardığı belirtilen tahlil yazısında, “Ankara’nın stratejisi bölgesel sahiplenmeyi, çok taraflı iş birliğini ve rastgele bir tek gücün hakimiyetini önlemek için bir dengeleyici hareketi vurguluyor. Türkiye, Rusya’ya karşı Batı liderliğindeki yaptırım rejimine katılmasa da, Ankara’nın Karadeniz bölgesindeki adımları, örneğin Montreux Mukavelesi’ni uygulaması, Rusya ve Ukrayna ortasındaki birinci arabuluculuk eforları, Karadeniz Tahıl Mutabakatı ve Romanya ve Bulgaristan ile üçlü Karadeniz Mayın Karşı Önlemleri Vazife Gücü Batı tarafından memnuniyetle karşılandı” denildi.

Karadeniz ve Doğu Akdeniz’deki istikrarın çok farklı olduğuna vurgu yapılırken AB Dış İlgiler ve Güvenlik Siyaseti Yüksek Temsilcisi Josep Borrell’in “Üç eski imparatorluk: Rusya, Çin ve Türkiye… Avrupa için global rakipler olarak geliyor” sözüne atıfta bulunuldu.

“HEM ALANDA, HEM DE MASADA”

Türkiye’nin bölgede “hem alanda, hem de masada” tezinin bulunduğuna vurgu yapılan yazıda, “Türkiye’nin Karadeniz ve Doğu Akdeniz siyasetlerini karşılaştırıp zıtlaştırdığımızda, Ankara’nın ikinci durumdaki temel problemlerinden birinin bölgesel tartışmalarda kelam sahibi olmaktan dışlanmışlık duygusu olduğunu gözlemleyebiliriz” tabirleri kullanıldı.

Türkiye’nin bölgesel problemlerde belirleyici bir aktör olma kapasitesini göstermeyi amaçladığı, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın “Artık hem alanda hem de masada temel bir yere sahip bir ülkeyiz” sözünün Türkiye’nin bölgesel siyasette ve memleketler arası arenada merkezi bir oyuncu olma hırsını vurguladığından kelam edildi.

Doğu Akdeniz’deki sondaj faaliyetleri, Libya ile imzalanan deniz sonu muahedesinin Türkiye’nin stratejisinin açık bir göstergesi olduğu kaydedildi. Yazıda, “Türkiye’nin Doğu Akdeniz Gaz Forumu üzere bölgesel teşebbüslerden dışlanması, masada yasal bir paydaş olarak tanınmasında karşılaştığı zorluklara örnek teşkil etmektedir. Bu, Türkiye’nin kasıtlı olarak bir kenara itildiği algısına dayanan argümanlı yaklaşımını körüklemektedir. Karadeniz bölgesel nizamı Türkiye’ye onu şekillendirmede ve bölgesel bir dengeleyici olarak hareket etmede kıymetli bir rol veriyor. Ankara’nın diplomatik eforları, öncelikle Montrö Mukavelesi’nin stratejik uygulanması yoluyla bölgesel istikrarı müdafaaya ve dış müdahaleleri önlemeye odaklanıyor. Türkiye , Montrö Sözleşmesi’nden yararlanarak kıyıdaş olmayan devletlerin tesirini sınırladı ve istikrarlı bir güç dinamiğini koruyarak rastgele bir aktörün bölgeye tek başına hakim olmasını önledi. Bu, Türkiye’nin Karadeniz’in güvenlik mimarisinde tesirli bir rol oynamasına, stratejik özerkliğini ve bölgesel tesirini en üst seviyeye çıkarmak için hem Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü (NATO) hem de Rusya ile bağlarını dengelemesine imkan sağladı.” denildi.

TÜRKİYE’YE YÖNELİK BASKILARIN AMACI

Türkiye’ye diplomatik baskı, ekonomik yaptırımlar uygulanmasına ait, “Amaç, Türkiye’yi davranışını değiştirmeye ve AB, ABD ve Yunanistan, Kıbrıs ve İsrail üzere bölgesel müttefiklerin tercihleri doğrultusunda Doğu Akdeniz’de daha sonlu bir rol kabul etmeye zorlamaktır” sözleri kullanıldı.

Türkiye’nin Yunanistan’a karşı Libya ile deniz sonu muahedesini imzalamasını bölgesel sistemi tekrar şekillendirme teşebbüsü olarak nitelendirilen yazıda, “Türkiye, Libya ile bir ittifak kurarak, Kıbrıs, Mısır, Fransa, Yunanistan, İsrail, İtalya, Ürdün ve Filistin İdaresi’ni içeren Doğu Akdeniz Gaz Forumu’nu dengelemeye çalıştı. Mutabakat Muhtırası, Türkiye’yi stratejik olarak bölgenin güç siyasetlerinde kilit bir oyuncu olarak konumlandırıyor ve Doğu Akdeniz gazını Türkiye’yi atlayan rotalar üzerinden Avrupa pazarlarına taşıma planlarını bozabilir. Ayrıyeten, Mutabakat Muhtırası, Türkiye’nin savlarını ileri sürmek için ikili mutabakatları kullanma konusundaki daha geniş stratejisini vurguluyor ve ayrıyeten dışlayıcı bir bölgesel sistem olarak algıladığı şeye meydan okuyor. Bu hareket tenkitlere ve artan gerginliklere yol açtı, lakin birebir vakitte Türkiye’nin, bilhassa Yunanistan ve Kıbrıs’ın Türk ve Kıbrıslı Türk haklarını dikkate almadan deniz bölgelerini sonlandırmak için tek taraflı aksiyonları yerinde, çıkarlarını proaktif tedbirlerle savunma kararlılığını da vurguluyor” denildi.

Yazının devamında şu sözler yer aldı;

Doğu Akdeniz’in Türkiye için Karadeniz’e kıyasla daha büyük bir stratejik ehemmiyete sahip olması olasıdır. Mavi Vatan doktrininin Doğu Akdeniz bağlamında resmi telaffuzda ortaya çıkması ve desteklenmesi tesadüf değildir. Bölgenin güç kaynakları, deniz uyuşmazlıkları ve Türkiye’nin kendisini bölgesel bir güç olarak kurma hırsı, onu Ankara için kalıcı bir öncelik haline getiriyor.

Mavi Vatan doktrini ve “sahada ve masada” yaklaşımı, egemenliğini müdafaayı, bölgesel nüfuzunu tez etmeyi ve ekonomik çıkarlarını takip etmeyi önceliklendiren Türkiye’nin klâsik dış siyaset amaçlarının uzantılarıdır.

Türkiye’nin Doğu Akdeniz ve Karadeniz’deki aksiyonlarının ABD, AB ve NATO ile münasebetleri üzerinde tesirleri olacaktır. Türkiye, istikrarlı ve yapan bir yaklaşım izleyerek, global pozisyonunu güçlendirmek ve stratejik maksatlarını ilerletmek için bölgesel tesirini kullanabilir. Lakin, Türkiye’nin güvenlik ve ekonomik çıkarları ele alınmadan kalırsa, masada olmaktan çok alanda daha savlı hareketlere başvurabilir. Potansiyel olarak diplomatik ve ekonomik sonuçlara yol açabilir. Bu riskleri azaltmak için Türkiye’nin argümanlı duruşu, bölgesel uyuşmazlıklara karşılıklı olarak kabul edilebilir tahliller bulmak için diplomatik gayretlerle dengelenmelidir.

Karadeniz ve Doğu Akdeniz ortasındaki jeostratejik temas göz önüne alındığında, Ankara’nın Batılı müttefiklerinin Türkiye ile yapan bir formda etkileşime girerek kaygılarını gidermeye ve ortak bir yer bulmaya çalışması da kıymetlidir.

Asıl Haber Kaynağı : Haber7