Alzheimer korkusu yaşatan sorun

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Beyin sisi ‘zihinsel sis’ olarak da isimlendirilir ve bir hastalıktan sonra, bir ilacın yan tesiriyle ya da altta yatan bir rahatsızlığın belirtisi olarak ortaya çıkabiliyor…

Bu sorun; net düşünme, odaklanma, konsantre olma, hatırlama ve dikkat etme yeteneklerini olumsuz etkiliyor.

Dolayısıyla zihni bulandırıyor. Nöroloji Uzmanı Prof. Dr. Derya Uludüz, ‘’Acaba Alzheimer mı oldum?’’ dedirten beyin sisiyle ilgili şu bilgileri paylaştı:

Prof. Dr. Derya Uludüz

Beyin çalışır lakin yavaşlar

Beyin sisi, zihinsel berraklığın azalması, unutkanlık, odaklanma problemleri ve kanıların yavaşlaması ile tamamlanan bilişsel bir problemdir.

Klasik nörolojik testlerle kolaylıkla saptanamayan bu durum bir “bozukluk” değil; beynin enerjisel kapasitesini yitirmesidir.

Tıpkı düşük bataryalı bir telefon gibi… Yani beyniniz çalışır lakin yavaş çalışır.

Bu yakınmaları önemseyin

– Beyin sisi yaşayan kişi aslında alarm veren bir beyne sahiptir. Bu şahıslar birçok vakit şunu söyler: “Kelimeler bir türlü aklıma gelmiyor.” Bu durum, bilhassa toplumsal ortamlarda rahatsızlık verici hale gelir zira kişi kendini tabir etmekte zorlanır.

– Sabah kalkınca tuhaf bir sersemlik hissi, dalgınlık, dikkat dağınıklığı, daima bir yorgunluk hali eşlik eder. Odaklanmak zorlaşır, birkaç iş tıpkı anda yapılamaz.

Hafıza sıkıntıları kısa sürer

– Hafıza yakınmaları ekseriyetle kısa periyodiktir. Yani bir şeyi yeni öğrenmişsinizdir lakin birkaç dakika sonra ne olduğunu unutursunuz. Uzun vadeli hafıza ekseriyetle korunur, bu da onu Alzheimer’dan ayıran farklardan biridir.

– Konuşurken duraksamalar olur, reaksiyon mühleti uzar. Bir kanıyı toparlamak vakit alır. Bu yavaşlama kişinin üretkenliğini ve kendine itimadını azaltır.

– Birtakım şahıslar beyin sisiyle birlikte baş ağrısı, mide-bağırsak şikayetleri (özellikle irritabl bağırsak), uykuya dalamama, sabah yorgun kalkma, sonluluk yaşar. Beyin sisi aslında nörolojik ve nöropsikolojik bir birlikteliktir.

Başa çıkma yöntemleri

Beyin sisiyle başa çıkma yolları şöyle sıralanabilir:

1 – Derin uyku: Her gece 7–8 saat deliksiz uyku.

2 – Anti-inflamatuvar beslenme: Şeker, gluten, işlenmiş besinler beyin sisinin baş tetikleyicisidir.

3 – Nefes egzersizi-soğuk maruziyeti: Vagus sonu uyarılarak bilişsel berraklık artırılabilir.

4 – Zihinsel egzersiz-sosyal aktivite: Hikaye anlatmak, lisan oyunları, küme sohbetleri beyindeki temasları güçlendirir.

Alzheimer’dan nasıl ayırt edilir?

1 – İlerleme suratı: Beyin sisi dalgalı bir tablodur. Kimi günler daha barizken birtakım günler neredeyse büsbütün kaybolabilir.

Alzheimer ise sinsi ancak daima ilerleyen bir süreçtir. Bir gün güzel bir gün makûs değildir, her geçen ay daha da barizleşir. Bellek kaybı başta fark edilmese de, vakitle geri dönüşsüz hale gelir.

2 – Günlük yaşama tesirleri: Beyin sisinde kişi çoğunlukla işini gücünü yapabilir lakin daha yavaş, yapar. Not alma gereksinimi artar, dikkat çabuk dağılır.

Ancak Alzheimer’da durum farklıdır. Kişi anahtarlarını nereye koyduğunu değil, anahtarın ne işe yaradığını unutabilir. Tabloya, ocağı açık unutup konuttan çıkmak üzere önemli fonksiyonel sıkıntılar eklenir.

3 – Yön bulma ve vakit algısı: Beyin sisinde kişi vakit zaman dalgınlık yaşasa da etrafına hâkimdir. Nerede olduğunu bilir, meskeninin yolunu karıştırmaz.

Alzheimer’ın erken belirtilerinde ise kişi kendi mahallesinde kaybolabilir, rotayı karıştırabilir. Ayrıyeten gün, hafta hatta yıl üzere vakit ünitelerini ayırt etmekte zahmet çekebilir.

4 – İyileşme durumu: Beyin sisi düzeltilebilir bir durumdur. Uyku düzenlendiğinde, inflamasyon azaltıldığında, hormonal istikrar sağlandığında hatta sırf hakikat beslenmeyle bu tablo düzelebilir.

Alzheimer ise geriye döndürülemez. Tedaviler sırf ilerlemeyi yavaşlatmayı maksatlar.

UNUTKANLIK

Nörolojik testler ele verir

Beyin sisi yaşayan kişinin ekseriyetle nörolojik testleri olağan çıkar lakin şikayetleri somuttur.

Alzheimer ise hem nöropsikolojik testlerde hem görüntülemelerde (özellikle PET, MR) bariz değişiklikler gösterir.

Ayrıca Alzheimer’da muhakkak nöroanatomik yapılar (hipokampus gibi) hacim kaybına uğrar. Beyin sisinde ise yapısal değil, fonksiyonel bir yavaşlama vardır.

Kalıcı hasarlar bırakabilir

Beyin sisi, aslında beynin yardım çığlığıdır. Alzheimer ise hudut sisteminin geri dönüşü olmayan seyahatidir.

Ancak unutmamalıdır ki beyin sisi erken müdahale edilmezse kalıcı hasarlara yol açabilir.

Unutkanlığın mümkün nedenleri

Beyin sisinin sebepleri şöyle sıralanabilir:

Beslenme yetersizliği

B12 vitamini, demir, D vitamini eksikliği yahut yetersiz beslenme, beyin işlevlerini olumsuz tesirler.

Kronik stres

Sürekli gerilimli ve telaşlı olmak, bedenin savunma sistemlerini faal fiyat. Bu da zihni zayıflatır.

Glikojen yetmezliği

Beynimiz, beden gücünün % 20’sini kullanır. Fakat insülin direnci, glikoz metabolizmasındaki bozulma üzere nedenlerle beyin kâfi güce ulaşamaz. Bu durumda sis çöker. Bu tablo ekseriyetle Alzheimer’ın ön evresi üzere algılanır lakin düzeltilebilir. Diyet, antrenman üzere dayanaklarla bu güç eksikliği giderilebilir.

Uyku bozukluğu

Uyku kalitesi azalınca, beyin gece gereğince dinlenemez ve gün uzunluğu dikkat dağınıklığı, unutkanlık üzere meseleler ortaya çıkar. Uyuyamazsak tıpkı bağırsaklar üzere beyin de toksin biriktirir. Bu toksinler hudut ağlarının bağlantısını yavaşlatır ve beyin sisi tablosunu yaratır.

Hormonal dalgalanmalar

Östrojen, öğrenme ve hafıza merkezi hipokampüsü tesirler. Menopoz ve perimenopoz periyodunda bu hormon süratle azalır.

Bu nedenle bayanlarda 40’lı yaşlardan itibaren beyin sisi artabilir. Kelam konusu tablo Alzheimer’la karışabilir. Meğer bu süreksiz bir periyottur.

Hipotiroidde de metabolizma yavaşlar ve zihinsel işlevler etkilenir.

Beyinde inflamasyon

Beyinde mikrogliya ismi verilen bağışıklık hücreleri vardır. Kronik gerilim, uyku bozukluğu, besin intoleransları (hassasiyeti) yahut çevresel toksinler bu hücreleri tetikler. Daima faal kalan mikrogliya ise beyin ağlarını zayıflatır. Sonuçta nöroinflamasyon (sinir hücrelerinde yangı) ve beyin sisi başlar.

İlaçlar

Bazı ilaçlar, sersemlik yahut konsantrasyon sorunları yaratabilir. Uzun müddetli kullanımlarda bu durum kalıcı bir sis hissine dönüşebilir.

Kronik hastalıklar

Özellikle otoimmün hastalıklar, bedenin güç kaynaklarını tüketerek zihinsel faaliyetleri sekteye uğratır.

Bu haber, ilgili sitedeki gelişmelere dayalı olarak yine yazılmıştır.

🔸 Yepyeni içeriğin özünü koruyarak, özgünleştirilmiş halde sunulmuştur